thuisbijcv

#ThuisbijCV alt Femke van Essen

By 13 juni 2020 No Comments
ThuisbijCV Femke van Essen - Die Tote Stadt
Fotografie: Marco Borggreve

Hoe gaat het nu met onze zangers? Hoe vermaken zij zich thuis? Hebben ze misschien leuke tips? Voor elkaar en voor u? En wat waren hun favoriete zangmomenten van de afgelopen jaren? Kom het te weten in de serie  #ThuisbijCV . Vandaag: alt Femke van Essen.

Helaas kunnen we onze zangers nog even geen fysiek podium bieden en zullen we ze nog een tijdje moeten missen. Daarom zetten we ze graag op een digitale manier in de spotlights. Volg de serie ook via onze Facebook pagina.

Als zanger moet je je stem onderhouden. Hoe ziet op dit moment jouw zangroutine er uit?

Op dit moment studeer ik nog aan het Prins Claus Conservatorium in Groningen en ben ik bezig met mijn afstuderen. Mijn zangroutine ziet er daardoor vrijwel hetzelfde uit, behalve dat er wat concerten tussenuit zijn gevallen. 

Gelukkig kan ik op het conservatorium gewoon terecht om te studeren! Solo, niet in dezelfde ruimte met iemand anders, dus ook niet met mijn pianist. Dat is soms lastig. Ook mijn lessen worden vooralsnog via FaceTime gegeven. Het was even wennen maar het is minder vreemd dan ik had verwacht. Het is goed te doen. Je mist alleen wel de live interpretatie, de persoonlijke laag. De energie van mensen die je voelt, die ga je op een gegeven moment missen. Lessen via FaceTime en Zoom is afstandelijker, zakelijker. Je belt echt om te zingen, je zegt hoi en dan ga je van start. Live praat je meestal nog even bij voor je begint. Dat voelt ontspannender en persoonlijker en werkt fijner. Je kunt wel zeggen dat deze manier van lesgeven effectiever is, maar ook intensiever. Het wordt nu ook wel Zoom-vermoeidheid genoemd.

De komende tijd heb ik in ieder geval meerdere repetities met zangers gepland staan en doe ik net alsof alles gewoon doorgaat. Zo werk ik mee aan een moderne opera Faster than Light (verder is alles gewoon in het Nederlands, grappig genoeg!). Het gaat over het leven van Isaac Newton en is gecomponeerd door Dirk Dekker. Ik speel onder andere de verloofde van Newton. Hoe dat eruit gaat zien op het podium is nog onbekend. Waarschijnlijk moeten we ook daar afstand van elkaar houden. Er zijn ook twijfels over hoeveel mensen er bij een uitvoering in de zaal mogen zitten. Ik hoop van harte dat alles door kan gaan.

Wat is jouw favoriete werk om te zingen?

Er is zoveel moois! Maar de stukken die ik zelf erg mooi vind zijn Brahms liederen. Ik houd vooral enorm van de romantiek. Het gaat vaak over liefde en lijden. Onmogelijke liefde. Dat had Brahms natuurlijk zelf ook.

De teksten in de liederen zijn van tijden geleden maar vaak nog steeds relevant. Ze spreken ons nog steeds aan. Dat vind ik bijzonder. Helaas maakt onbekend onbemind en vergrijst het publiek van dit genre. Ik hoor vaak van vrienden dat ze nooit naar dergelijke concerten waren gegaan als ik er niet in had gezongen. Achteraf hebben ze het dan toch wel mooi gevonden.

Zo ging een vriend van mij naar een voorstelling van La Traviata. Hij vertelde me verbaasd dat hij het net een Netflix serie vond. Hij vond het er prachtig uit zien. “Net een film”, zei hij. Hij wist gewoon niet wat hij kon verwachten. Je hoort vaak dat de drempel heel groot is omdat er gedacht wordt dat je er eerst iets over moeten weten. Mijn moeder komt bijvoorbeeld naar veel van mijn uitvoeringen maar durft haar mening niet te geven. Behalve dat ze als moeder natuurlijk alles mooi vind waarin ik speel! Verder zegt ze dat ze er geen verstand van heeft. Alsof ze dan geen recht heeft om er iets van te vinden.

Gelukkig wordt er steeds meer nagedacht over het bereiken van een nieuwe doelgroep.

Wat mis je nu het meeste?

Het meeste plezier heb ik gehad aan de opera’s. Al vind ik het mooie aan Consensus Vocalis dat de projecten zo divers zijn. Zo heb ik ook heel erg uitgekeken naar de Matthäus Passion met Jos van Veldhoven. Dat leek me enorm inspirerend. Ik had ook een tijdje niet gezongen met Consensus omdat ik meer solo concerten wilden doen en me wilde focussen op mijn studie. Ik had een aantal zangers dus al tijden niet gezien en keek er naar uit om weer met ze samen te werken. Ik baalde dat het niet door kon gaan. Laten we hopen dat het volgend jaar in dezelfde formatie alsnog uitgevoerd kan worden.

Toen het gecanceld werd realiseerde ik me iets. Ik heb 10 jaar lang elk jaar de Matthäus gezongen en dit jaar ineens niet. Dat voelde raar. Ineens realiseerde ik me hoe bijzonder het is dat we dit überhaupt kunnen doen. Waar ik eerder dacht “Oké, daar gaan we weer”, dacht ik nu aan alle bijzondere momenten. Ook met het publiek. Het is bijna een ritueel.

Iedereen die komt luisteren heeft het al meerdere malen uitgevoerd horen worden. De muziek zelf is niet nieuw, maar iedere live uitvoering wel. Je voelt je echt verbonden met het publiek, ondanks dat het soms lang lijkt te duren. Bij deel 67 begin ik meestal wel af te tellen; “…nog 10 te gaan!” maar iedereen blijft geconcentreerd. Dat is prachtig.

Wat is jouw leukste herinnering aan Consensus Vocalis?

Die Tote Stadt vind ik het gaafste project wat ik tot nu toe met Consensus uit heb mogen voeren. En dat terwijl we als (vrouwen)koor maar 3 regeltjes te zingen hadden, backstage. De rest was geschrapt. Ik vond het bijzonder dat Antony Hermus, de dirigent, voor die 3 regeltjes ook naar de koorrepetities kwam. Meestal wordt de instudering overgelaten aan een andere dirigent.

Verder vind ik het gewoon ontzettend mooie muziek. Vooral de stem van Daniel Frank, de tenor, vond ik erg bijzonder. Zijn stem vloog recht in mijn ziel. Zelfs als hij tijdens de repetities een octaaf lager zong of zacht zong. Ik heb nog nooit iemand gehoord met zo’n bijzondere stem. Het is inspirerend om dichtbij zo iemand te staan en samen te kunnen werken. Om te zien hoe hij te werk gaat.

Die Tote Stadt - Fotograaf marco borggreve
Die Tote Stadt – Fotografie: Marco Borggreve

We waren overigens ook heel even on stage te zien, als een soort horror nonnen. Een beetje gek en fantasievol, dat past wel goed bij me. De nonnen die wij speelden kwamen op om de hoofdrolspeler te beschuldigden van de moord op zijn vrouw. Te gek om te doen! Dat zal ik nooit vergeten en we mochten ook heel dichtbij de solist komen.

Een speciale herinnering heb ik aan Tosca, door ‘mijn kindjes’. Zo schattig. De productie Tosca, van de Nederlandse Reisopera, werd uitgevoerd met een kinderkoor. Ik was gecast als moeder en kreeg twee kinderen uit het koor toegewezen die ‘mijn kinderen’ speelden. Aniela, de dochter van Dagmara, zit in het kinderkoor en was een van mijn ‘kindjes’. Daar hebben we wel om gelachen. Dan zei ze: “Dit is mijn echte mama en jij bent mijn opera-mama.”

Tijdens de Meezing Messiah werkte hetzelfde kinderkoor ook mee en zongen mee met het Hallelujah. Mijn ‘kindjes’ stonden toevallig precies voor mij op het podium en riepen tegelijk “Opera mama!”. Hoewel het al meer dan een jaar geleden was dat ik ze had gezien. Heel bijzonder moment.

Wanneer wist je zeker dat je professioneel wilde gaan zingen?

Ik speelde in mijn jeugd piano en gitaar en vond zingen altijd een beetje stom. Het leek niet zo stoer. Dat wilde ik wel zijn. Ik speelde basgitaar in een bandje. Maar op een gegeven moment kreeg ik last van mijn polsen en vond ik het niet fijn meer om te spelen. Wel wilde ik graag muziek blijven maken. Toen heb ik besloten toch te gaan zingen en ik kan me het exacte moment nog heel goed herinneren.

Ik was 19 en stond in mijn kamer, terug bij mijn ouders thuis. Ik was gestopt met mijn studie theologie en ik wist even niet meer wat ik wilde doen. Ik dacht: “er moet toch iets zijn wat ik wil doen?” Toen kwam zomaar ineens de gedachte in me op om klassiek te gaan zingen. Dat voelde gewoon meteen goed. Dat ben ik toen gaan doen.

Waar ik echt blij van word is niet alleen het zingen, maar vooral zang in combinatie met spel. Vandaar ook mijn liefde voor opera.

Vorig jaar heb ik voor het eerst een eigen theatervoorstelling gemaakt met Nannette Poortinga, een oud-klasgenoot van vroeger. Het is verteltheater waarin ik ook zing. De voorstelling heet Smal Pad en het idee was om deze zomer weer op de planken te staan, maar dat gaat helaas niet door.

ThuisbijCV Femke van Essen
Fotografie: Annelies Verhelst

Het is een persoonlijke voorstelling over onze religieuze opvoeding en wat dat met ons heeft gedaan. De vragen en twijfels over ons geloof en de ruimte die we daarvoor durven in te nemen. Nannette gelooft nog wel, op haar eigen manier, met al haar vragen en twijfels en ik heb het geloof vaarwel gezegd, maar ook op mijn manier. Zo volgt een ieder zijn of haar eigen pad in het leven.

Er worden veel video’s gedeeld op social media van diverse muzikanten en kunstenaars die iets speciaals doen tijdens deze corona crisis. Heb jij een favoriet en/of een leuke tip van een video die we zeker moeten bekijken en luisteren?

Niet echt een specifieke tip, maar wat ik wel opmerk is dat muziek die ik luister of zelf zing op dit moment een andere lading heeft gekregen. Ik zou binnenkort Drei Geistliche Lieder van Mendelssohn uitvoeren. De teksten zijn natuurlijk heel christelijk. God wordt aangeroepen tot hulp. Als ik dat nu zing krijgt dat een andere lading: “Lass’, o Herr, mich Hülfe finden!”

Of neem Abendempfindung van Mozart. Het gaat over iemand die aan de avond van zijn leven staat. Het einde van het leven nadert voor hem. Hij zegt zijn vrienden gedag en staat stil bij hoe belangrijk ze voor hem zijn geweest. Je luistert er heel anders naar door de huidige omstandigheden. Hoe dat werkt vind ik wel interessant.

Ook zong ik een tijdje terug tijdens een bijeenkomst. Een avond over rouw. Hier vertelden mensen persoonlijke verhalen over rouw en verlies. Ik mocht daar wat lichte muziek bij zingen. Zo zong ik Heb het leven lief van Liesbeth List, die zelf ook nog niet lang geleden overleden is. “Ga je dromen achterna, op de maat van de seizoenen”, is bijvoorbeeld een zin die een nieuwe betekenis kan krijgen. We moeten kijken wat er mogelijk is in ons vak zolang er maatregelen van kracht zijn ivm Covid-19. Het lied sluit af met “wees niet bang!” Ook al is de toekomst nu onzeker en weten we niet wanneer we weer aan het werk kunnen zoals we dat gewend waren: in de tijd van Shakespeare waren de theaters 12 jaar gesloten in verband met de pestepidemie. Zo lang zal het bij ons toch niet gaan duren. Als Shakespeare het kon volhouden, kunnen wij het nu ook!

Steun Consensus Vocalis, juist nu!

Vanuit een stevige basis in Oost-Nederland maakt CV artistiek hoogwaardige voorstellingen in het hele land. Maar helaas, ook wij worden onbedoeld hard getroffen door de maatregelen rondom het COVID-19 virus. Voorstellingen en concerten zijn geannuleerd en onze agenda is ineens schrikbarend leeg. Achter de schermen wordt desondanks keihard gewerkt aan het vinden van creatieve oplossingen en het ontwikkelen van nieuwe producties voor de toekomst.

Hoewel ook wij als organisatie volledig achter de COVID-19 maatregelen staan, kan Consensus Vocalis uw steun juist nu goed gebruiken. Met uw donatie kunnen wij kwalitatief hoogwaardige ensemble zang blijven(d) verbinden met de samenleving. Nu, en in de toekomst.

Wij danken u op voorhand heel hartelijk!